STAJYER AVUKAT RESMİ STAJ DÖNEMİ
16521
post-template-default,single,single-post,postid-16521,single-format-standard,bridge-core-1.0.6,ajax_fade,page_not_loaded,,qode-title-hidden,side_area_uncovered_from_content,qode-theme-ver-18.2,qode-theme-bridge,disabled_footer_bottom,qode_header_in_grid,wpb-js-composer js-comp-ver-6.0.5,vc_responsive

STAJYER AVUKAT RESMİ STAJ DÖNEMİ

Bu staj da herkesin bildiği üzere okuldan mezun olduktan sonra avukat olmak isteyenlerin yaptığı ve bir şey olamazsam, hiç olmazsa avukat olurum diyenlerin fiili manada yapamadığı stajdır. Niye böyle diyoruz? Çünkü şuan için stajyerlerin neredeyse yarısından fazlası adliye stajını naylon diye tarif ettiğimiz bir şekilde yapıyorlar. Bu sürede de hakim savcılık sınavına hazırlanıyorlar. Sınavı kazanamayıp mülakata girme hakkını elde edemeyen arkadaşlarımız büro stajına devam ediyorlar. Mülakata girip de yeterli referans bulamayarak elenen arkadaşlarımız için staj döneminin artık sonuna gelinmiştir. Onlar da öğrenme süreçlerini bir avukat olarak gerçekleştiriyorlar. Düşünün ki bir avukat, henüz UYAP’tan dilekçe göndermeyi yeni öğreniyor. Bu sadece çok küçük bir örnek. Herhalde bu arkadaşlar en büyük sorunu memurların önünde yaşayacaklardır. Ne uygulama diline hâkimler ne de işlerin nasıl yürüyeceği konusunda bir fikre sahipler. Bu avukat arkadaşların bir icra dairesinden çok basit bir konuyu bilemediğini belli ederek ayrıldıktan sonra arkasından hangi muhabbetlerin döndüğüne ben de şahit oldum, herhangi bir kişi de kolaylıkla şahit olabilir. Dahası, böyle bir durumun tam ortasında, memurun size: “Beyefendi/Hanımefendi avukat mısınız?” diye sormasıdır. Bu hal, benim sadece o günümü değil o ortama girdiğim her günümü mahvedecektir. Tabi bu da geçici bir durum, bu avukat arkadaşlar bir seneden çok az bir kısa sürede bir avukat seviyesine gelirler sanırım. Aslında tüm bu anlattıklarımız stajın ne kadar zaruri olduğunu ve bilfiil içinde olunması gerektiğini ortaya koyuyor.

Bu staj dönemi başta 6 ay adliye stajı sonrasında 6 ay büro stajı olmak üzere toplam bir yıl sürüyor. Bu bir yıllık sürede maddi ve manevi birçok sıkıntının yaşanacağı bir süredir. (Burasını tamamen Alper Tufan anlatsın, nasıl sıkıntılar yaşanır? Alper abinin yaşadığı sıkıntılar nelerdi, kişisel önerileri neler?….vs.)

stajın hangi ilde yapılması gerektiği ile ilgili konuşalım. Burada şahsi fikrim mesleğe hangi ilde başlanılması planlanıyorsa orada staja başlanılması gerektiğidir…Burada da tamamen Alper abinin fikirleri yazılsın/konuşulsun.

staj başvuru işlemlerine gelelim. Fakülteden mezun olduktan sonra bu zorlu sürece adım atıyoruz. Çok gereksiz bazı bürokratik işlemler ile uğraşacağız. Bu işlemler için TBB’nin yayımladığı Avukatlık Staj Yönetmeliği var. Bu yönetmelik bizim yol rehberimiz. Ancak bu yönetmeliğe rağmen kendi kafasından kurallar koyan bazı barolar var. Bu yüzden her baronun kendi internet sitesini takip etmekte fayda var. Kendi sitesinden haberi olmayan barolar da var. Baroya kadar gitmeniz de gerekebilir. Belirtmekte fayda var: bu kadar gereksiz bürokratik işlemi dijital ortama uygun hale getirerek çok daha rahat bir şekilde hem gereksiz evrak yığınlarından kurtulunabilir hem ve en önemlisi vakit kaybı önlenebilecektir. Ülkedeki, dijital dünyaya en iyi uyum sağlayan yapı devlet iken bu basit işlemlerin bu kadar uzun sürmesi hali başvuranı da başvurulan tarafı da rahatsız ediyordur.

İşte bu uzun bürokratik işlemleri başlatmak için gerekli belgeler yönetmeliğin 4. Maddesinde sayılmıştır. Onları burada teker teker zikretmeye gerek yok. Ancak blogumuzda yazılı hale getirdiğimizde etraflıca maddeleri de aktaracağız. Bunlar içinde sağlık raporu için aile hekimi raporu yeterlidir. Daha önce tam rapor veya psikiyatr raporu isteniyordu, bu geçtiğimiz yıl değişti. Belgelerden vukatlı nüfus kayıt örneği ve ikametgah belgesi e devlet üzerinden temin edilebiliyor. Ama bazı barolar bunları da onaylı istiyormuş. O zaman nüfus müdürlüğünden temin etmek gerekecek. Daha sonra iki avukattan takdim yazısı isteniyor. Burada da hangi avukattan isteseniz size seve seve yardımcı olacaktır. Topladığımız belgeler ile baroya gidiyoruz ve staj başvuru işlemlerini başlatıyoruz. Sonrasında birkaç haftalık bir askı süresi var. Askı süresi bitip başvuru onaylanınca resmi staja başlıyoruz.

İlk olarak 6 aylık bir yönetmelikte mahkeme stajı diye belirtilen bizim adliye stajı dediğimiz staj dönemi var. Bu dönem de cumhuriyet savcılıklarında başlayıp son olarak icra dairelerinde biten her mahkemede 1,5 ay ile 15 gün arasında belirtilen sürelerde staj yapılıyor. Adliye stajı dönemini birçok mezunun tam anlamıyla yaptığını söylemek çok güç. Bu sürede sınava hazırlananlar vs. olduğu gibi adliye stajı ile beraber bir büro da bu süreyi değerlendirmeye çalışanlar var. Peki bunun sebebi nedir? Çünkü adliyelerde stajyerler için herhangi bir iş yükü yok. Daha doğrusu bu sorumluluğu stajyerlere yükleyebilecek sorumluluk sahibi devlet memurları yok. Zaten mevzuatta stajyerlerin, hakim ve savcılar tarafından verilecek dosyaların raporunu hazırlama, keşfe katılma, kararın görüşülmesinde hazır bulunma gibi imkanlar belirtilmiş. Ama bildiğimize göre mahkemelerde bu görevleri verebilen çok az kişi var. Benim dinlediklerime ve biraz da olsa gözlemlediğime göre bu konularda meslekte belli bir mesafe kat etmiş kişilerin yenilere karşı bir güvensizlik söz konusu. İşi bilmediklerini ve yapamayacaklarını düşündükleri gibi öğretmek için de bir çaba sarfetmiyorlar. Bu durumun genel bir şekilde devlet görevlisi olan hukukçular arasında ortaya çıkıyor. Serbest avukatların bir usta, bir üstad edası ile canhıraş mesleğin inceliklerini öğretmeye ve stajyerlere karşı sorumluluk vermeye çalıştıklarını gayet açık görebiliyoruz. Yine de her iki tarafta da istisnalar var. Adliyelerdeki olumlu istisnalar olduğu gibi, avukatlar içinde de olumsuz istisnalar bulunabiliyor.

Adliye stajının üzerinde çok da durmaya gerek yok. Biz işin asıl mutfağına gidelim. Büro stajına ya da yönetmelikteki ismiyle avukat yanında staj.

Önceki programda staj yapacağımız büroyu bulma yöntemlerini kısaca söylemiştir. Baro ilan sayfaları, çeşitli sosyal medya grupları, STK’lar veya tanıdıklar vs. vasıtası ile bir avukat ile anlaşabiliriz. Fakat yüzlerce ofis binlerce avukat seçeneği var. Nasıl bir ofis veya avukat ile anlaşabiliriz?

  1. Tecrübe

Çoğu stajyer adayı yanında staj yapacağı avukatın yaşının biraz yüksek olmasını arar ki tecrübesi ve aktaracağı bilgi daha yüksek olsun. Ancak bu durumun genellikle işe yaramadığını duydum. Çünkü yaşı oldukça ilerlemiş avukatlar ile yeni staja başlamış genç avukat adayları arasındaki kuşak farkı iletişime geçme sürecini zorlaştırabiliyor. Bu yüzden önemli olan avukatın yaşı değil, tecrübesini aktarabilme kabiliyetidir.

  • Geniş yelpazede dava çeşitliliği

Stajyerken ne kadar çok dava çeşidi görürsek bu gelecekte o kadar fayda sağlayacaktır. Bu kriterde en fazla dikkat edilmesi gereken noktayı ben, staj yapılacak olan ofisin icra ile ne kadar muhatap olduğuna bakarak da karar verebilirim. Bazı ofisler duyduk ki icra takip elemanları sermaye sağlayıp yanında avukat çalıştırıyor. Yani bu işi tabiri caizse kitabına uydurup sözde bir hukuk bürosu açıyorlar. İş buraya kadar ilerlemiş durumda. Tabi icra önemli bir alan. Ama staj dönemini sadece icra ile harcamak çok sağlıklı olmayacaktır. Hem çalışma azmimiz azalır hem de verim alamayız. Bunun yerine geniş bir iş yelpazesi olması durumunda bir çok iş hakkında tecrübe sahibi olabileceğizdir. Bu işi de sadece dava çeşitliliği olarak da anlamamak lazım. Gerektiğinde diğer devlet kurumları ve bankalar ile nasıl iş yürütülür, hantal bürokrasi içinde nasıl mücadele verilir bunları da öğrenebileceğimiz bir ofis bulmalıyız.

  • Uyum

Bence en önemli konu uyum noktasıdır. Staj işine elbet profesyonel yaklaşmalıyız. Pragmatist bir bakış açısı ile bakmalıyız. Ancak çalışma arkadaşları ile veya üstad avukatlar ile uyum sağlanmadığı sürece bana göre ne profesyonellik kalır ne de bir yarar sağlama hali. Bunun için stajyerliğini yapacağınız avukatları en azından yüzeysel olarak tanımakta yarar vardır. Eğer sizin tekdüze bir çalışma alışkanlığınız varsa, çok hızlı yenilik yapan ani karar alan genç avukatlar ile çalışmak daha zor olacaktır. Ama benim gibi inovatif fikirler üretemese de üretilen fikirlere hızlı uyum sağlayabiliyorsanız ya da avukatlığın ötesinde de işler yapabilmeye açıksanız genç avukatlarda yenilik de heyecan da tükenmez. Onlara sarılmalı. Tabi sürekli genç avukat diyoruz ama mevzuata göre yanında staj yapılacak avukatın en az 5 yıllık bir kıdemi olması gerekir. Bunu da hatırlatmakta fayda var.

  •  Ücret

Avukat stajyerlerinin ücret konusu şuan hukuk işi yapan kişilerin en az bir defa da olsa kesin tartıştıkları bir konudur. Normalde stajyer avukatlara herhangi bir ücret hakkı tanınmamıştır. Ancak bazı avukatlar bu konuda yardımcı olabiliyorlar. 2015 yılında İstanbul Barosu İŞKUR ile bir anlaşma yapmış. Ve belli şartları taşıyan avukatlara stajyerler için ücret desteği verileceği kabul edilmişti. Anlaşma hala sürüyor mu, yoksa bitti mi herhangi bir bilgim yok. Ücret konusunda kısaca böyle bir durum var. Peki biz nasıl bir yol izlemeliyiz? Yine burada kişisel kanaatimi söyleyebilirim. Malumdur ki stajyer halen öğrenme sürecinde ki bir bireydir. Yani en başlarda yanında staj yaptığımız avukat, bizi ha bire icra dairesinde kaşe basmaya mecbur bırakmıyorsa yahut her gün hacze gidip boş kalan vakitlerde fotokopi çekerek angarya iş yapmıyorsak yani bir öğrenme sürecinin tam olarak içindeysek herhangi bir ücret almamamız gerekir. Pek tabi bazı angarya veya rutin işleri de yapacağız, ama bunun yanında öğrenme sürecini aksatmıyorsak yine bir ücrete hak kazanılacağını söylemek güçtür. Zaten birçok avukat bu durumlarda bizim masraflarımızı karşılayacak kadar bir katkı yapıyorlar.

Şunu da belirtmeli: Yanında staj yaptığımız avukatlar bizlere bir meslektaş gözüyle bakabilsinler. Bu şart da sağlanmadığı sürece o daha önce belirttiğim uyum şartını sağlamak zor olacaktır.

Buraya kadar stajı yaptığımız bürodan beklentilerimizi konuştuk. Bir de bizden nasıl bir stajyer olacağı konusu var. Staj sürecinde bu soruya verebildiğim kısa bir cevap vardı: bir gün kendi stajyerim olduğunda ondan ne bekliyorsam çalıştığım ofise de bunu vermeliydim. Staj yaptığımız yer ile olan iş bazındaki ilişkimiz kazan kazan olmalıydı. Biz onlardan bilgi alıyorsak karşılığında da onların üzerindeki bazı küçük veya orta ölçekli yükleri alabilmeliyiz.